Column Varkens

Big data: van cijfers naar kansen in de varkenshouderij

13 feb. 2026

Big data. Het klinkt als iets voor grote techbedrijven, niet voor op het erf. Toch verzamel je als varkenshouder elke dag een berg gegevens. De vraag is niet óf je data hebt, maar wat je ermee doet. Want in die cijfers zit geld. Benut jij dat al?

Meer data dan je denkt

Op moderne varkensbedrijven wordt continu informatie vastgelegd. Denk aan voeropname, groei, uitval, klimaat, waterverbruik, medicijngebruik en slachtresultaten. Die gegevens staan vaak netjes in systemen opgeslagen. Maar in de praktijk blijven ze daar ook staan. En dat is zonde. Want data is geen administratie voor achteraf. Het is stuurinformatie voor vandaag en morgen.

Voer: kleine verbetering, groot effect

Neem voer als voorbeeld. Met sensoren en voersystemen zie je precies hoeveel een dier eet en hoe snel het groeit. Door die gegevens slim te analyseren, ontdek je welk rantsoen het beste rendement oplevert.

Een kleine verbetering in voerefficiëntie lijkt misschien marginaal, maar kan op jaarbasis duizenden euro’s verschil maken. Dat is directe winst op je resultaat.

We weten bovendien exact wat er in het voer zit. Ook is inzichtelijk wat grondstoffen of reststromen doen met de CO₂-footprint van het uiteindelijk geleverde varken. Alleen: die informatie benutten voor waardecreatie in de afzet blijkt lastig. Of je nu individueel opereert of in ketenverband.

Juist daar ligt een unieke kans. De varkenshouderij hééft die data. Het is een sterk punt van de sector. De uitdaging is om die kracht ook te verzilveren in de markt.

Diergezondheid: eerder signaleren, minder schade

Ook op het gebied van diergezondheid biedt big data grote kansen. Door patronen te herkennen in temperatuur, activiteit en wateropname, kun je afwijkingen eerder signaleren. Soms nog voordat een dier zichtbaar ziek is.

Preventie wordt daarmee belangrijker dan genezen. Het resultaat: minder uitval, minder medicijngebruik en betere technische prestaties. Dat is niet alleen goed voor het rendement, maar ook voor dierwelzijn en maatschappelijke acceptatie.

Betere beslissingen door feiten

Data helpt ook bij dagelijkse en strategische keuzes. Bijvoorbeeld:

  • Welke genetica presteert het beste op mijn bedrijf?
  • Welk effect heeft het stalklimaat gehad op de dierprestaties?
  • Waarom vallen de slachtresultaten deze ronde tegen?
  • Wat is het juiste inseminatiemoment?

Met goede data hoef je minder te gokken. Je stuurt op feiten. Dat maakt je bedrijf voorspelbaarder en beter beheersbaar.

De echte uitdaging zit in verbinden

Toch blijft de praktijk weerbarstig. Veel systemen praten niet met elkaar. Data zit verspreid bij voerleveranciers, dierenartsen, slachterijen en in managementprogramma’s.

De uitdaging is daarom niet méér data verzamelen. Die is er al. Het gaat om het verbinden van gegevens. Pas dan ontstaat overzicht en kun je echt sturen.

De varkenshouder als datamanager

De varkenshouder van de toekomst is niet alleen een goede dierverzorger, maar ook iemand die cijfers kan lezen en vertalen naar actie. Dat vraagt tijd, kennis en soms ondersteuning. Maar die investering betaalt zich terug. In grip op je cijfers, in rendement en in een sterkere positie in de keten.

Data is een middel

Big data is geen bedreiging en geen controle-instrument van anderen. Het is een gereedschap voor jezelf. Wie zijn eigen data kent en benut, werkt efficiënter en is beter voorbereid op wat komt.

Kortom: data is geen doel op zich, maar een middel om slimmer te werken, betere dieren te houden en meer rendement te halen. En daar profiteert uiteindelijk iedere varkenshouder van.

Meer weten?

Om dit onderwerp verder uit te diepen organiseert Countus op donderdagavond 5 maart een bijeenkomst over Big Data en de laatste ontwikkelingen in de varkenshouderij.

Wil je weten wat dit concreet voor jouw bedrijf betekent? Meld je hier aan. We zien je graag op 5 maart. Neem bij vragen gerust contact met ons op.