Mestregelgeving en paardenhouderij: dit moet je goed geregeld hebben

Identificatie & Registratie (I&R) van paarden

Je bent wettelijk verplicht om:

• de locatie waar de paarden gehouden worden te registreren bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) en
• elk paard of pony dat langer dan 30 dagen op die locatie verblijft, te koppelen aan die registratie.

Voor deze registratie gebruik je een Uniek Bedrijfsnummer (UBN). Naast de locatie moet elk paard ook een paardendocument (I&R-paspoort) hebben zoals voorgeschreven in de Europese diergezondheidswetgeving.

Waarom is dit belangrijk?

De NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) controleert actief of I&R-registraties juist zijn. Een correcte registratie vormt de basis voor mestproductie-berekeningen en meldingen.

Mestregistratie en administratie

Als paardenhouder moet je vastleggen wat je mestproductie, mestvoorraden en mestverplaatsingen zijn. Dit is verplicht als je bedrijf voldoet aan één van de volgende criteria:

• je hebt minimaal 3 hectare landbouwgrond, of
• je produceert minimaal 350 kg stikstof per jaar via dierlijke mest (ongeveer equivalent aan meer dan 6 volwassen paarden).

Deze administratie moet voldoen aan de regels van RVO en je moet gegevens minimaal 5 jaar bewaren. Jaarlijks sluit je de administratie af en lever je aanvullende gegevens aan via de Gecombineerde Opgave en de AGL-aanlevering (Aanvullende Gegevens Landbouwer (wanneer je hiervoor een uitnodiging krijgt))

Let op:

• De AGL-gegevens omvatten o.a. de hoeveelheid mest per soort, stikstof- en fosfaatwaarden, en aan- en afvoer.
• Deze gegevens dienen tijdig (vaak begin van het jaar) bij RVO aangeleverd te worden.

Mesttransportregistratie (rVDM)

Sinds 2023 moeten alle vervoerbewijzen voor dierlijke meststoffen (rVDM) digitaal geregistreerd worden via het RVO-systeem. Dit geldt voor zowel aanvoer als afvoer van mest.

• Als je een intermediair inschakelt voor transport, kan deze de registratie verzorgen, maar je blijft zelf verantwoordelijk voor de juistheid ervan.
• Zonder juiste registratie kunnen controles leiden tot sancties of boetes.

Gebruik van mest op eigen grond

Als je mest op je eigen landbouwgrond wilt verspreiden, moet je rekening houden met de wettelijke gebruiksnormen voor stikstof en fosfaat. Deze normen zijn gebaseerd op de Europese Nitraatrichtlijn (Nitrates Directive) en worden uitgevoerd via nationale regels:

• Maximale toepassing: Er geldt een grens aan hoeveel stikstof en fosfaat je jaarlijks mag uitrijden per hectare.
• Derogatie: Tot en met 2025 kon onder voorwaarden een derogatie worden aangevraagd om iets meer dierlijke mest te gebruiken; deze derogatie wordt echter afgebouwd en vervalt in 2026.

Zonder derogatie moet je strikt binnen de gebruiksnormen blijven. Overschrijding kan leiden tot handhaving en boetes door RVO of NVWA.

Verplicht bemestingsplan (vanaf 2025)

Sinds 2025 is een bemestingsplan verplicht voor paardenhouders die een mestadministratie moeten bijhouden (zakelijke bedrijven met ≥3 ha of ≥350 kg N).

• Het plan moet jaarlijks vóór het groeiseizoen opgesteld worden (gebruikelijk uiterlijk 15 maart).
• Het bemestingsplan beschrijft het voorgenomen mestgebruik op basis van gewassen en bodembehoefte, en helpt je te toetsen of je binnen de norm blijft.
• Je moet dit plan niet altijd indienen bij RVO, maar het moet wel bewaard worden in je administratie.

Consequenties bij niet-naleving

Het niet hebben van juiste administratie, onjuiste I&R-registratie of overschrijding van mestnormen kan leiden tot (forse) boetes, uitstel of weigering van subsidies, extra controle-maatregelen en reputatieschade voor je bedrijf. Dat wil je voorkomen. Zeker nu controles steeds digitaler en gerichter worden.

Samengevat: belangrijkste acties voor paardenhouders

1. Registreer je locatie en dieren bij RVO (UBN + I&R-koppeling).
2. Voer een juiste mestadministratie als je bedrijf groter is dan 3 ha of ≥350 kg N/jaar produceert.
3. Lever tijdig AGL-gegevens aan via Gecombineerde Opgave en AGL-portaal.
4. Registreer elk mesttransport digitaal (rVDM).
5. Stel een jaarlijks bemestingsplan op vóór het groeiseizoen.
6. Volg de mestgebruiknormen strikt; derogatie vervalt in 2026.

Tot slot

De mestregelgeving blijft zich ontwikkelen, zeker met nieuwe Europese eisen en nationaal beleid rond stikstof en bemesting. Het is daarom verstandig om:

• Je administratie jaarlijks te controleren en actualiseren,
• Tijdig te informeren bij RVO of een deskundige,
• Hulp te zoeken als je twijfelt over de toepassing van regels.

Meer weten?

Wil je zeker weten dat jouw mestadministratie en registratie goed geregeld zijn? Neem dan contact op Karin Snippe of jouw Ondernemersadviseur. We kijken graag met je mee.